terug

De Hottinger-atlas van Noord- en Oost-Nederland 1773-1794

H.J. Versfelt

Tussen 1773 en 1794 hebben militaire ingenieurs een aanzienlijk deel van Noord- en Oost-Nederland in kaart gebracht. Dit gebeurde in vier fasen. Als eerste stap werden de Rijn, Waal en IJssel, met een strook van ongeveer vijf kilometer aan weerszijden gekarteerd. Vervolgens werden Salland en de Graafschap in kaart gebracht. Als derde stap gebeurde dat met Twente en het oosten van Drenthe en Westerwolde. Tenslotte werd een gebied rond de stad Groningen gekarteerd.

In totaal vervaardigden de ingenieurs 118 kaarten, allen op een schaal van 1:14.400. Door de grote schaal zijn details, zoals grondgebruik, heidevelden, venen, riviertjes, en bebouwing goed te herkennen. De kaarten zijn van grote waarde voor onze kennis van het historische van het landschap. Voor het overgrote deel van het getoonde gebied vormen zij de oudste afbeeldingen.

De Hottinger-kaarten vormen een van de belangrijkste, zo niet de belangrijkste, serie handschrift kaarten van ons land. De in 2003 uitgegeven atlas met alle Hottinger-kaarten is inmiddels uitverkocht. Door de uitgifte van de atlas ‘Kaarten van Gelderland’ in 2011 zijn de Hottinger-kaarten van de Achterhoek, de Liemers, het gebied rond de grote rivieren van Gelderland en een klein deel van Overijssel weer beschikbaar. Zie daarvoor het deel van deze website ‘Kaarten van Gelderland’.

Klik op de afbeelding om te vergroten. Wanneer u in de vergroting klikt op het kruis linksboven, wordt er nog verder ingezoomd.

Deel van de omstreeks 1790 vervaardigde kaart van Almelo e.o.

Deel van de omstreeks 1790 vervaardigde kaart van Almelo e.o.

Deel van de omstreeks 1777 vervaardigde kaart van Kampen e.o.

Deel van de omstreeks 1777 vervaardigde kaart van Kampen e.o.

Deel van de omstreeks 1790 vervaardigde kaart van Emmen e.o.

Deel van de omstreeks 1790 vervaardigde kaart van Emmen e.o.